Evacuatie en plunderingen

 Na de slag om Arnhem moesten de Arnhemmers op last van de Duitsers de stad verlaten. De bewoners hadden daar drie dagen de tijd voor, van 23 tot en met 25 september 1944. Aanbevolen werd in de richting van Ede of Apeldoorn te trekken. In Angerenstein bleven daarna alleen nog Duitsers en hun handlangers achter. Zo kreeg SS-onderofficier Lulay na september 1944 een kantoor in de Laan van Klarenbeek voor de controle van Ausweisse (identiteitsbewijzen).

Na de evacuatie is het plunderen begonnen. Het Feldwirtschaftskommando 10 roofde uit fabrieken en bedrijven materialen voor de oorlogsindusterie. De nazi’s stuurden ook zogenaamde Bergunskommandos om huisraad van Arnhemmers weg te halen.

De Duitser Wilhelm Zelger had de leiding over het leegroven van Arnhem (Räumungskommissar). Zijn kantoor was gevestigd op de Velperweg 135A. In dit huis woonde ook de assistente van Zelger, de bij vriend en vijand gevreesde Frau L.M.P. Gasille. Deze Arnhemse hield zich onder meer bezig met de ‘eerlijke’ verdeling van het gestolen huisraad over Duitse steden met zware oorlogsschade (de zogenaamde Bombenbeschädigten). Gasille besliste ook over het al dan niet afgeven van Ausweispapieren aan Arnhemse burgers die de stad wilden bezoeken en over de tewerkstelling van Nederlandse mannen. Als een Nederlander zich zonder geldige papieren in het Sperrgebiet bevond (de voor burgers verboden delen van de stad), leverde zij hem af bij de Feldgendarmerie aan de Bronbeeklaan.

"Frau" L.M.H.P. Gasille

“Frau” Gasille

Een Bergunskommando van zo’n 250 man uit Düsseldorf kreeg inkwartiering in Angerenstein, onder meer aan de Julianalaan 30 tot en met 46. De leider van dit commando, Temmler, liet zijn mannen zonder toestemming van hogerhand de Twentsche Bank kraken en werd daarvoor gedaagd voor een Duitse rechtbank. Hij wist zich aan straf te onttrekken door zich krijgsgevangen te laten maken. Kreisleiter Quandt van Organisation Todt had zijn commandopost in een huis aan de Prümelaan ingericht. Zijn manschappen van geronselde of op straat opgepakte Nederlanders moesten loopgraven en versperringen aanleggen. Ook dit commando plunderde er flink op los.

Angerenstein Midden Velperweg

 

 

Leave a Reply